Kısa cevap: Adli para cezası, ceza mahkemesinin bir suç karşılığında belirlediği tam gün sayısı ile bir gün karşılığı tutarı çarparak hükmettiği ve Devlet Hazinesine ödenen cezadır. Genel kuralda gün sayısı 5–730; güncel günlük tutar ise 100–500 TL arasındadır.
Önemli: 100–500 TL aralığı 1 Haziran 2024’te yürürlüğe girmiştir. Daha önce işlenen fiillerde suç tarihi ve lehe kanun değerlendirmesi yapılmadan bu aralık otomatik uygulanamaz.
“Adli para cezası kaç TL?”, “hapis cezası paraya çevrilir mi?” ve “para cezası ödenmezse cezaevine girilir mi?” sorularının tek bir rakamla yanıtlanması mümkün değildir. Toplam miktar; suç için belirlenen gün sayısına, kişinin ekonomik ve şahsi durumuna göre takdir edilen günlük miktara, suç tarihine ve varsa artırma ya da indirimlere göre hesaplanır.
Bu rehber 21 Ağustos 2026 itibarıyla 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 45, 49–52 ve 64. maddeleri ile 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun’un 106. maddesi esas alınarak hazırlanmıştır. Hükmün kesinleşme tarihi, ödeme emri ve dosyadaki kanun yolu bildirimi somut olayda ayrıca incelenmelidir.
Adli Para Cezası Nedir?
Türk Ceza Kanunu’na göre suç karşılığında uygulanan cezalar hapis ve adli para cezasıdır. Adli para cezasında hükümlü, mahkemenin gün esasına göre hesapladığı tutarı mağdura değil Devlet Hazinesine öder. Bu nedenle mağdurun zararının giderilmesi veya tazminat ödenmesi, adli para cezasından farklı bir hukuki konudur.
Adli para cezasının temel özellikleri şöyledir:
- Bir suç nedeniyle ceza mahkemesi tarafından verilir.
- Hükümde tam gün sayısı ile bir gün karşılığı miktar ayrı ayrı gösterilir.
- Kesinleşen mahkûmiyet, adli sicil bakımından sonuç doğurabilir.
- Ödenmemesi hâlinde 5275 sayılı Kanun’daki özel infaz süreci uygulanır.
- İdari para cezası, önödeme ve tazminat ile aynı kurum değildir.
Adli Para Cezası ile İdari Para Cezası Arasındaki Fark
| Özellik | Adli para cezası | İdari para cezası |
|---|---|---|
| Dayanak | Bir suç nedeniyle verilen mahkûmiyet | Kabahat veya idari ihlal |
| Kararı veren | Ceza mahkemesi | Yetkili idari makam; bazı hâllerde mahkeme |
| Adli sicil | Kesin mahkûmiyet olarak kayda konu olabilir | Ceza mahkûmiyeti olarak adli sicile işlenmez |
| Ödenmeme | Kanundaki şartlarla hapse çevrilip kamuya yararlı çalışmayla infaz süreci doğabilir | Hapse çevrilmez; kamu alacağı olarak tahsil edilir |
Önödeme de adli para cezası değildir. Şartları oluştuğunda soruşturma veya kovuşturmayı mahkûmiyet kurulmadan sona erdirebilen ayrı bir kurumdur. Ayrıntılar için ceza hukukunda önödeme rehberini inceleyebilirsiniz.
Adli Para Cezası Hangi Şekillerde Verilir?
1. Doğrudan Adli Para Cezası
Kanundaki suç tanımı yalnızca adli para cezası öngörüyorsa mahkeme, mahkûmiyet hâlinde yaptırımı bu şekilde belirler. Gün sayısı suç maddesindeki özel sınırlara; özel sınır yoksa TCK 52’deki genel sınırlara göre tespit edilir.
2. Seçimlik Adli Para Cezası
Suç maddesinde “hapis veya adli para cezası” denmişse hâkim gerekçesini açıklayarak iki yaptırımdan birini seçer. Hapis seçildikten sonra aynı cezanın TCK 50/2 uyarınca ayrıca adli para cezasına çevrilmesi mümkün değildir. Mükerrirlik varsa seçimlik yaptırımın nasıl uygulanacağı ayrıca değişebilir; suçta tekerrür şartları bu nedenle kontrol edilmelidir.
3. Hapisle Birlikte Verilen Adli Para Cezası
Bazı suçlarda kanun “hapis ve adli para cezası” öngörür. Mahkûmiyet kurulursa iki yaptırım da uygulanır. Bu durum, hâkimin hapis ile para cezası arasında seçim yaptığı hâllerden farklıdır.
4. Kısa Süreli Hapisten Çevrilen Adli Para Cezası
Bir yıl veya daha az hapis cezası, TCK 49’a göre kısa sürelidir. TCK 50’deki koşullar varsa bu ceza, sanığın kişiliği, sosyal ve ekonomik durumu, pişmanlığı ve suçun özellikleri değerlendirilerek adli para cezasına veya diğer seçenek yaptırımlara çevrilebilir.
- Daha önce hapis cezasına mahkûm edilmemiş kişi hakkında verilen 30 gün veya daha az hapis cezası, seçenek yaptırımlardan birine çevrilir.
- Fiil tarihinde 18 yaşını doldurmamış veya 65 yaşını bitirmiş ve daha önce hapis cezasına mahkûm edilmemiş kişi hakkında verilen bir yıl veya daha az hapis de seçenek yaptırımlardan birine çevrilir.
- Taksirli suçta hükmedilen hapis, diğer koşullar varsa süresine bakılmaksızın adli para cezasına çevrilebilir; bilinçli taksir bunun dışındadır.
Zorunlu hâllerde dahi dönüşümün mutlaka para cezasına yapılacağı söylenemez; kanun TCK 50/1’deki seçenek yaptırımlardan birini öngörür. Ayrıca çevrilen yaptırım, uygulamada asıl mahkûmiyet sayılır.
Hükümdeki Hesabı Birlikte Kontrol Edelim
Suç tarihi, gün sayısı, günlük tutar, indirimler ve taksit kararı birlikte incelenmelidir. Yalnızca toplam rakama bakılması hesap veya uygulama hatasını göstermeyebilir.
Adli Para Cezası Nasıl Hesaplanır?
Hesap iki aşamalıdır. Hâkim önce tam gün sayısını, ardından bir gün karşılığı para miktarını belirler. Sonuç şu formülle bulunur:
Tam gün sayısı × bir gün karşılığı tutar = toplam adli para cezası
Birinci Aşama: Gün Sayısının Belirlenmesi
Kanunda aksi yazmıyorsa adli para cezası 5 günden az, 730 günden fazla olamaz. Ancak suçun özel maddesi farklı bir gün sınırı öngörebilir. Bu nedenle “adli para cezasının mutlak üst sınırı 365.000 TL’dir” demek doğru değildir; bazı suçlarda özel gün sınırları genel 730 günlük sınırı aşabilir.
Temel gün sayısı suçun işleniş biçimi, kullanılan araçlar, zaman ve yer, zararın veya tehlikenin ağırlığı, kast ya da taksirin yoğunluğu ve amaç gibi TCK 61’deki ölçütler gözetilerek belirlenir. Teşebbüs, iştirak, zincirleme suç, haksız tahrik ve takdiri indirim gibi hükümler varsa hesap gün sayısı üzerinden ilerler.
İkinci Aşama: Günlük Tutarın Belirlenmesi
Yürürlükteki TCK 52/2’ye göre bir gün karşılığı tutar en az 100 TL, en fazla 500 TL olabilir. Hâkim bu aralıkta kişinin gelirini, malvarlığını, bakmakla yükümlü olduğu kişileri, borçlarını ve diğer şahsi hâllerini değerlendirir. Gün sayısı fiilin ve kusurun ağırlığıyla; günlük tutar ise ödeme gücüyle ilişkilidir.
Kararda hem gün sayısının hem günlük tutarın ayrı ayrı yazılması gerekir. Ekonomik durum araştırılmadan veya gerekçesiz biçimde günlük tutar belirlenmişse, kararın kanun yolu incelemesinde tartışılması gündeme gelebilir.
Adli Para Cezası Hesaplama Örneği
Mahkemenin bütün artırma ve indirimlerden sonra 120 tam gün belirlediğini ve kişinin ekonomik durumuna göre bir gün karşılığını 200 TL takdir ettiğini varsayalım:
120 gün × 200 TL = 24.000 TL adli para cezası
Bu yalnızca yöntemi gösteren örnektir. Dosyanızdaki suç maddesi, suç tarihi, artırım ve indirim nedenleri ile ekonomik durum farklı bir sonuç doğurabilir.
2026 Yılında Günlük Adli Para Cezası Ne Kadar?
21 Ağustos 2026 itibarıyla TCK 52/2’deki güncel aralık 100–500 TL’dir. Bu tutarlar her yıl otomatik artan bir “2026 tarifesi” değildir. 7499 sayılı Kanun’la 20–100 TL’den 100–500 TL’ye çıkarılmış ve değişiklik 1 Haziran 2024’te yürürlüğe girmiştir.
Suç tarihi uyarısı: Ceza miktarını artıran değişikliklerde TCK 7’deki lehe kanun ilkesi önemlidir. Fiil 1 Haziran 2024’ten önce işlenmişse eski ve yeni kanun hükümlerinin somut sonuca göre karşılaştırılması gerekir. Yalnız karar veya ödeme tarihine bakılarak güncel aralık otomatik uygulanmamalıdır.
Adli Para Cezası Taksitlendirilir mi?
Evet. Taksit bakımından hüküm aşaması ile infaz aşamasındaki sınırlı imkân birbirinden ayrılmalıdır.
Mahkemenin Mehil veya Taksit Kararı
Mahkeme, kişinin ekonomik ve şahsi durumunu gözeterek hükmün kesinleşmesinden itibaren en fazla bir yıl ödeme süresi verebilir veya cezayı taksitlere bağlayabilir. Taksit süresi iki yılı geçemez ve taksit sayısı dörtten az olamaz. Bir taksit zamanında ödenmezse kalan kısmın tamamının tahsil edileceği ve ödenmeyen kısmın hapse çevrileceği kararda gösterilir.
Hükümde Taksit Yoksa İnfaz Aşamasında İmkân
Hükümde taksit kararı bulunmuyorsa, 5275 sayılı Kanun’un 106/6. maddesi sınırlı bir kolaylık tanır. Hükümlü bir aylık süre içinde cezanın üçte birini öder ve talepte bulunursa kalan kısmın birer ay arayla iki eşit taksitte ödenmesine izin verilebilir. İlk taksit süresinde ödenmezse ikinci taksite ilişkin izin hükümsüz olur.
Adli Para Cezası Nereye ve Nasıl Ödenir?
Ödeme, mahkûmiyet hükmü kesinleştikten sonra infaz aşamasında yapılır. İlam Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilir; Cumhuriyet savcısı ödeme emrini tebliğ eder. Tahsil kanalı uygulamaya ve dosyaya göre değişebildiğinden, ödeme emrindeki bilgi esas alınmalı; tereddütte ilgili başsavcılığın infaz bürosundan dosya numarasıyla doğrulama yapılmalıdır.
- Kararın kesinleşip kesinleşmediğini ve hüküm fıkrasındaki mehil veya taksit hükmünü kontrol edin.
- Ödeme emrinin tebliğ tarihini ve emirde yazan süreyi kaydedin.
- Dosyaya özgü tahsil hesabını ve kabul edilen ödeme kanalını infaz biriminden teyit edin.
- Açıklama bölümünde istenen dosya ve kimlik bilgilerini eksiksiz kullanın.
- Dekontu saklayın; ödemenin infaz dosyasına işlendiğini gerektiğinde kontrol edin.
UYAP veya e-Devlet’te dosyanın görünmesi, her dosyada çevrim içi kartla ödeme yapılabildiği anlamına gelmez. Resmî ödeme emrinden bağımsız bir hesaba ödeme yapılmamalıdır.
Adli Para Cezası Ödenmezse Ne Olur?
Ödenmeme, herhangi bir işlem olmadan doğrudan cezaevine girileceği anlamına gelmez. 5275 sayılı Kanun’un 106. maddesindeki infaz sırası uygulanır:
- Kesinleşen ilam Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilir ve hükümlüye ödeme emri tebliğ edilir.
- Emirdeki sürede ödeme yapılmazsa, ödenmeyen kısma karşılık gelen gün miktarı Cumhuriyet savcısınca hapse çevrilir.
- Hükümlünün iki saat çalışması bir gün sayılmak üzere kamuya yararlı bir işte çalıştırılmasına karar verilir. Günlük çalışma iki ile sekiz saat arasında belirlenir.
- Programa ve uyarılara uyulmazsa çalışılan günler düşülür; kalan kısım açık ceza infaz kurumunda yerine getirilir.
Hükümlü, kamuya yararlı işte çalıştığı veya hapiste geçirdiği günlerin dışındaki kalan günlere karşılık gelen parayı öderse çalışma sona erer veya hapisten çıkarılır. Para cezası yerine çektirilen hapis üç yılı; birden fazla hükümde toplam beş yılı geçemez. Bu sınır, ödenmeyen kamu alacağının kalan kısmını kendiliğinden ortadan kaldırmaz.
Adli para cezasından çevrilen hapsin infazı kural olarak ertelenemez ve koşullu salıverme hükümleri uygulanmaz. Bununla birlikte çocuklar hakkında hükmedilen adli para cezası ödenmezse hapse çevrilemez; alacağın tahsili için kanundaki kamu alacağı yolu izlenir.
Adli Para Cezası Ertelenir mi veya HAGB Uygulanır mı?
TCK 51’deki cezanın ertelenmesi kurumu hapis cezasına ilişkindir; doğrudan adli para cezası bu hükme göre ertelenmez. Mahkemenin TCK 52/4 uyarınca verdiği ödeme süresi veya taksit kararı, cezanın ertelenmesiyle aynı değildir.
Hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB) ise cezanın ertelenmesinden farklı bir muhakeme kurumudur. Adli para cezası içeren bir hüküm bakımından HAGB’nin değerlendirilip değerlendirilemeyeceği; karar tarihindeki CMK 231 metnine, suçun niteliğine, zarar şartına ve diğer yasal koşullara bağlıdır. “Her para cezasına HAGB verilir” şeklinde genel bir sonuç çıkarılamaz.
Adli Para Cezası Sicile İşler mi?
Kesinleşmiş adli para cezası bir mahkûmiyet olduğu için adli sicil kaydına konu olur. Cezanın tamamen ödenmesi veya kanundaki infaz biçimleriyle tamamlanması üzerine kayıt, 5352 sayılı Adli Sicil Kanunu çerçevesinde aktif sicilden çıkarılarak arşiv kaydına alınabilir. Arşivden silinme ise cezanın ödendiği gün kendiliğinden gerçekleşen aynı işlem değildir.
Dosyanın infaz durumu, yasaklanmış haklar ve suçun niteliği kayıt sürecini etkileyebilir. “Para cezası beş yılda tamamen silinir” şeklindeki genelleme güvenilir değildir. Ayrıntılı koşullar için adli sicil ve arşiv kaydının silinmesi rehberine bakabilirsiniz.
Adli Para Cezasına İtiraz veya İstinaf Mümkün mü?
Adli para cezasına karşı başvurulabilecek yol; kararın verildiği usule, cezanın doğrudan mı yoksa hapis cezasından çevrilerek mi verildiğine, karar tarihine ve güncel parasal kesinlik sınırlarına göre değişir. Bu nedenle internetteki eski bir istinaf sınırına dayanmak yerine gerekçeli kararın “kanun yolu” bölümündeki merci ve süre kontrol edilmelidir.
Hatalı suç vasfı, gün sayısının belirlenmesi, günlük tutarın ekonomik durumla ilişkilendirilmemesi, zorunlu seçenek yaptırım hükümlerinin uygulanmaması veya lehe kanunun değerlendirilmemesi kanun yolu incelemesinde gündeme gelebilir. Ceza yargılamasının bütününe ilişkin destek için İstanbul ceza avukatı hizmet sayfasını inceleyebilirsiniz.
Adli Para Cezası Mirasçılara Geçer mi?
Ceza sorumluluğu şahsidir. TCK 64’e göre hükümlünün ölümü, henüz infaz edilmemiş hapis ve adli para cezalarını ortadan kaldırır. Bu nedenle adli para cezası borcu mirasçılara ceza olarak geçmez. Ancak müsadere ve yargılama giderleri aynı kurala tabi değildir; ayrıca daha önce tahsil edilmiş tutarların durumu somut hukuki sebebe göre değerlendirilir.
Karar Geldiğinde Kontrol Edilecekler
- Suç tarihi ile uygulanan günlük tutar aralığını karşılaştırın.
- Kararda tam gün sayısı ve günlük tutarın ayrı yazıldığını kontrol edin.
- Artırım ve indirimlerin gün sayısına doğru uygulandığını inceleyin.
- Günlük tutar belirlenirken ekonomik ve şahsi hâllerin araştırılıp gerekçelendirildiğine bakın.
- Hapis cezasından dönüşüm varsa TCK 50 koşullarını ve yasaklarını kontrol edin.
- Mehil, taksit, bir taksidin aksaması ve ödeme emri hükümlerini not edin.
- Kanun yolu merciini ve süresini gerekçeli karardan teyit edin.
- Her ödeme belgesini infaz tamamlanıncaya kadar saklayın.
Adli Para Cezası Dosyanızı Değerlendirelim
Gün sayısı, günlük miktar, lehe kanun, taksit ve kanun yolu değerlendirmesi dosyaya özgüdür. Karar ve tebligatınızın süresi içinde incelenmesi için iletişime geçebilirsiniz.
Yasal Dayanaklar
Başlıca hükümler 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 45, 49, 50, 51, 52 ve 64. maddeleri ile 5275 sayılı Kanun’un 106. maddesidir. Güncel metinlere sitedeki 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu tam metninden ve Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun sayfasından ulaşabilirsiniz. Günlük tutarı 100–500 TL olarak değiştiren 7499 sayılı Kanun 12 Mart 2024 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanmış; ilgili değişiklik 1 Haziran 2024’te yürürlüğe girmiştir.
Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; hukuki görüş veya sonuç garantisi değildir. Uygulanacak miktar, ödeme planı ve kanun yolu somut hüküm, suç tarihi, tebligat ve güncel mevzuat birlikte incelenerek belirlenmelidir.
