Hisseli tapu, bir taşınmazın birden fazla kişiye ait olduğunu ifade eden günlük kullanım terimidir. Tapuda yazan hisse, kural olarak arazinin veya binanın sınırları çizilmiş belirli bir bölümünü değil, taşınmazın tamamı üzerindeki mülkiyet oranını gösterir. Örneğin 4.000 metrekarelik bir arsada 1/4 pay sahibi olmak matematiksel olarak 1.000 metrekarelik paya karşılık gelse de arsanın belirli 1.000 metrekaresinin yalnız o kişiye ait olduğu anlamına gelmez.
Hisseli taşınmazlarda satış, kullanım, inşaat, kiralama ve ortaklığın sona erdirilmesi farklı karar ve şekil şartlarına tabidir. Ayrıca 25 Aralık 2025 tarihinde yürürlüğe giren 7571 sayılı Kanun, yasal önalım hakkının süresini ve davada ödenecek bedelin hesaplanmasını önemli ölçüde değiştirmiştir. Bu nedenle hâlen iki yıllık süreyi veya tapuda gösterilen satış bedelini esas alan internet içerikleri yeni satışlar ve devam eden davalar bakımından güncel değildir.
Tapudaki pay, arazide çizilmiş bağımsız bölüm değildir
Paylı mülkiyette her paydaş taşınmazın tamamına belirli bir oranla maliktir.
Paydaş kendi payını diğer maliklerin izni olmadan satabilir; taşınmazın tamamının satışı için ise oybirliği gerekir.
Payın üçüncü kişiye satılması diğer paydaşların yasal önalım hakkını doğurabilir.
25 Aralık 2025 ve sonrasındaki satışlarda önalım hakkı, noter bildiriminden itibaren üç ay ve her hâlde satıştan itibaren bir yıl içinde kullanılmalıdır.
Önalım davasında artık tapudaki satış bedeli değil, hâkimin belirleyeceği rayiç bedel esas alınır.
Hisseli Tapu Nedir?
Hisseli tapu, tek başına kanunda tanımlanmış ayrı bir tapu çeşidi değildir. Uygulamada paylı mülkiyet veya elbirliği mülkiyeti kapsamında birden fazla kişinin malik olduğu taşınmazlar için kullanılan ortak isimdir.
Arsa, tarla, konut, iş yeri veya başka bir taşınmaz birden fazla kişinin adına kayıtlı olabilir. Ancak maliklerin hakları ve tek başlarına yapabilecekleri işlemler, tapudaki mülkiyetin paylı mülkiyet mi yoksa elbirliği mülkiyeti mi olduğuna göre değişir.
Paylı mülkiyet nedir?
Paylı mülkiyette birden fazla kişi, maddi olarak bölünmemiş bir taşınmazın tamamına belirli pay oranlarıyla malik olur. Tapu kaydında 1/2, 1/4 veya 3/8 gibi pay ve payda bilgileri gösterilir.
Her paydaş kendi payı bakımından malik haklarına sahiptir. Payını satabilir, bağışlayabilir, rehnedebilir ve alacaklıları bu payı haczettirebilir. Bununla birlikte paydaş, taşınmazın belirli bir fiziksel bölümünü yalnız tapudaki pay oranına dayanarak kendisine ait bağımsız taşınmaz gibi devredemez.
Elbirliği mülkiyeti nedir?
Elbirliği mülkiyeti çoğunlukla miras ortaklığında görülür. Ortakların taşınmaz üzerinde belirli ve bağımsız payları bulunmaz; her ortağın hakkı malın tamamına yayılır. Bu nedenle mirasçılardan biri, tereke elbirliği mülkiyetine tabi olduğu sürece taşınmazdaki belirli bir payı tek başına üçüncü kişiye satamaz.
Elbirliği mülkiyetinde yönetim ve tasarruf işlemleri kural olarak ortakların oybirliğini gerektirir. Mirasın intikali ve paylaşılması hakkında ayrıntılı bilgi için miras paylaşımı nasıl yapılır? başlıklı içeriğimizi inceleyebilirsiniz.
| Özellik | Paylı mülkiyet | Elbirliği mülkiyeti |
|---|---|---|
| Pay oranı | Tapuda belirli oranlarla gösterilir | Ortakların bağımsız payları belirlenmemiştir |
| Yaygın oluşum nedeni | Birlikte satın alma, paylaşma veya paylı mülkiyete geçiş | Miras ortaklığı ve kanunda belirtilen diğer topluluklar |
| Pay üzerinde tek başına tasarruf | Paydaş kendi payını devredebilir veya rehnedebilir | Belirli bir pay üzerinde tek başına tasarruf edilemez |
| Karar alma | İşlemin önemine göre tek başına işlem, çoğunluk veya oybirliği | Kanun veya sözleşmede aksi yoksa oybirliği |
| Yasal önalım hakkı | Payın üçüncü kişiye satışında doğabilir | Önce elbirliği ilişkisinin ve tasarruf yetkisinin incelenmesi gerekir |
Hisse oranı metrekareye nasıl çevrilir?
Taşınmazın toplam yüzölçümü pay oranıyla çarpılarak matematiksel karşılık bulunabilir. Örneğin 6.000 metrekarelik taşınmazdaki 1/6 pay, hesap olarak 1.000 metrekareye karşılık gelir.
Bu hesap yalnız payın taşınmazın toplam değeri ve yüzölçümü içindeki oranını gösterir. Tapuda ifraz ve tescil yapılmadıkça “kuzeydeki 1.000 metrekare benimdir” sonucunu doğurmaz. Satış ilanında gösterilen yer ile tapuda devredilen hakkın aynı olup olmadığı bu nedenle özellikle kontrol edilmelidir.
Hisseli Tapu Nasıl Alınır ve Satılır?
Paydaş kendi hissesini tek başına satabilir mi?
Paylı mülkiyette her paydaş kendi payını diğer paydaşların iznini almadan üçüncü kişiye satabilir. Satış için bütün hissedarların tapu müdürlüğünde bulunması veya önceden onay vermesi şart değildir. Ancak bu satış, diğer paydaşların yasal önalım hakkını kullanmasına neden olabilir.
Taşınmazın tamamının satılması ise farklıdır. Paylı malın tamamı üzerinde tasarruf işlemi yapılabilmesi için bütün paydaşların onayı gerekir. Dokuz paydaşın satış istemesi, onuncu paydaşın mülkiyet hakkını onun rızası olmadan özel satışla devretmeye yetmez.
Elbirliği mülkiyetindeki taşınmaz satılabilir mi?
Elbirliği mülkiyetinde ortaklardan biri taşınmazın belirli oranını tek başına satamaz. Taşınmazın tamamı üzerindeki tasarruflarda kural olarak bütün ortakların birlikte hareket etmesi gerekir.
Bir mirasçı, terekenin tamamındaki miras payını kanuni şekil şartlarıyla devredebilir; ancak bu işlem belirli bir taşınmazdaki bağımsız pay satışıyla aynı değildir. Miras payı devri ile tapuda belirli taşınmaz payının devri birbirine karıştırılmamalıdır.
Hisseli tapu satış işlemi nasıl yapılır?
- Güncel tapu kaydı, malik ve pay bilgileri ile bütün takyidatlar temin edilir.
- Taşınmazın paylı mı, elbirliği mülkiyetine mi tabi olduğu belirlenir.
- Satılacak pay oranı, satış bedeli ve ödeme yöntemi yazılı olarak netleştirilir.
- Tapu müdürlüğüne veya Web Tapu üzerinden satış başvurusu yapılır.
- Kimlik, temsil ve gereken taşınmaz belgeleri sunulur.
- Tapu harcı ile döner sermaye bedeli işlem tarihindeki tutarlar üzerinden ödenir.
- Resmî senet taraflarca imzalanır ve pay alıcı adına tescil edilir.
- Satıştan sonra diğer paydaşlara noter aracılığıyla bildirim yapılması değerlendirilir.
Tapu başvuruları, taşınmaz sorgulaması ve işlem takibi hakkında Web Tapu giriş ve sorgulama rehberimizden bilgi alabilirsiniz.
Hisseli tapu satış masrafları nelerdir?
Satışta tapu harcı, beyan edilen devir ve iktisap bedeli üzerinden hesaplanır; bu tutar taşınmazın emlak vergisi değerinden düşük olamaz. Ayrıca TKGM’nin işlem tarihindeki tarifesine göre döner sermaye bedeli alınır.
Bağış, miras paylaşımı, trampa ve satış farklı harç ve vergi sonuçlarına sahiptir. Gerçek satışın daha az harç ödemek amacıyla bağış gibi gösterilmesi veya gerçek bedelin düşük beyan edilmesi vergi, ispat ve muvazaa sorunları doğurabilir. Önalım bedelinin artık rayiç değer üzerinden belirlenmesi, tapuda gerçek bedeli bildirme yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz.
2026 yılında hisseli tapuda önalım hakkı nasıl uygulanır?
Paylı mülkiyette bir paydaş taşınmaz üzerindeki payını tamamen veya kısmen paydaş olmayan üçüncü bir kişiye satarsa diğer paydaşlar yasal önalım hakkını kullanabilir. Bu hak, satışı kendiliğinden geçersiz kılmaz; payı satın alan kişiye karşı tapu iptali ve tescil davası açılarak kullanılır.
25 Aralık 2025 tarihinde yürürlüğe giren 7571 sayılı Kanun sonrasında:
- Noter bildiriminin hak sahibine ulaşmasından itibaren üç aylık süre devam etmektedir.
- 25 Aralık 2025 ve sonrasında yapılan satışlarda hak, her hâlde satış tarihinden itibaren bir yıl geçmekle düşer.
- 25 Aralık 2025’ten önce yapılan satışlarda geçiş hükmü nedeniyle önceki iki yıllık azami süre uygulanmaya devam eder.
- 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu kapsamında yapılan satışlarda ve cebrî artırma satışlarında önalım hakkı kullanılamaz.
- Önalım davasında tapuda gösterilen bedel yerine hâkimin belirleyeceği rayiç bedel esas alınır.
Satış, alıcı veya satıcı tarafından diğer paydaşlara noter aracılığıyla bildirilmelidir. Noter bildirimi yapılmazsa üç aylık süre başlamaz; ancak satış tarihinden itibaren işleyecek bir yıllık veya geçiş hükmüne göre iki yıllık azami süre devam eder.
25 Aralık 2025 değişikliğinin bedel hesabına etkisi
Eski düzenlemede önalım hakkı tapudaki satış bedeli ve alıcıya düşen tapu giderleri yatırılarak kullanılmaktaydı. Güncel TMK m.734’e göre dava konusu payın rayiç bedeli hâkim tarafından gecikmeksizin belirlenir. Hak sahibi bu bedel ile alıcıya düşen tapu giderlerini, nemalandırılmak üzere verilen kesin süre içinde yatırmalıdır. Yeni bedel sistemi, değişiklikten önce açılmış ve hâlen devam eden davalarda da uygulanır.
Önalım hakkından feragat nasıl yapılır?
Yasal önalım hakkından genel olarak feragat, resmî şekilde yapılmalı ve tapu kütüğüne şerh verilmelidir. Buna karşılık yalnız belirli bir satışta önalım hakkını kullanmaktan vazgeçme yazılı şekle tabidir ve satıştan önce veya sonra yapılabilir.
Satıştan önce bütün paydaşlardan alınan herhangi bir imzalı belgenin süresiz ve bütün satışlar bakımından geçerli feragat oluşturacağı düşünülmemelidir. Belgenin belirli satışa mı yoksa genel feragate mi ilişkin olduğu ve gerekli şekil şartlarını taşıyıp taşımadığı incelenmelidir.
Hangi devirlerde yasal önalım hakkı doğmaz?
Yasal önalım hakkı esas olarak payın üçüncü kişiye satışında doğar. Payın mevcut başka bir paydaşa satılması, gerçek bir bağış işlemi, cebrî artırma veya Devlet İhale Kanunu kapsamındaki satış kural olarak aynı sonucu doğurmaz.
Bununla birlikte satışın önalım hakkını engellemek amacıyla bağış, trampa veya başka bir işlem gibi gösterildiği iddia ediliyorsa işlemin gerçek niteliği mahkemede tartışılabilir. Tapuda kullanılan işlem adı tek başına belirleyici olmayabilir.
Hisseli tapu satışında kayıt ve süreleri birlikte inceletin
Pay oranı, haciz ve şerhler, kullanım anlaşmaları, devam eden davalar, noter bildirimleri ve 25 Aralık 2025 tarihli önalım değişikliği birlikte incelenmeden yapılan satış önemli hak kayıplarına yol açabilir.
Hisseli Tapu Alırken Nelere Dikkat Edilmeli?
1. Satın alınan hakkın fiziksel yer değil pay olduğunu anlayın
Satıcı arazide belirli bir yeri gösterse bile tapu devrinde yalnız pay satılıyorsa alıcı gösterilen alanın bağımsız maliki olmaz. Tel örgü, duvar, ağaç sırası veya tarafların sözlü anlaşması tapudaki mülkiyet yapısını kendiliğinden değiştirmez.
Paydaşlar arasında fiilî kullanım paylaşımı bulunması uyuşmazlığın değerlendirilmesinde önemli olabilir. Ancak fiilî taksim veya kullanım anlaşması, resmî paylaşma ve tapu tescili yapılmadıkça müstakil tapu oluşturmaz.
2. Tapu kaydı ve takyidatları kontrol edin
Satıcının güncel pay oranı ile pay üzerinde haciz, ipotek, ihtiyati tedbir, aile konutu şerhi, satış vaadi, intifa veya başka sınırlama bulunup bulunmadığı araştırılmalıdır. Taşınmazın tamamını etkileyen beyan ve şerhler ayrıca incelenmelidir.
Yalnız satıcının elindeki eski tapu senedine güvenilmemeli; işlem öncesinde güncel tapu kaydı ve takyidat belgesi alınmalıdır. Devam eden ortaklığın giderilmesi veya tapu iptali davası bulunması da yatırımın sonucunu değiştirebilir.
3. Paydaş sayısını ve mülkiyet türünü belirleyin
Az sayıda ve birbiriyle anlaşabilen paydaşın bulunduğu taşınmaz ile çok sayıda mirasçısı ve ulaşılamayan maliklerin bulunduğu taşınmaz aynı risk düzeyinde değildir. Maliklerden birinin ölmesi hâlinde yeni mirasçıların ortaklığa katılması karar süreçlerini daha da karmaşıklaştırabilir.
Tapu kaydında elbirliği mülkiyeti bulunuyorsa satıcının tek başına belirli pay devretme yetkisi olmayabilir. Satış vaadi veya adi yazılı belgeyle “miras payı içindeki şu arsa” satılması da doğrudan tapu mülkiyeti kazandırmaz.
4. İmar ve tarım mevzuatını inceleyin
Hissenin matematiksel yüzölçümünün imar planındaki asgari parsel büyüklüğünü karşılaması, o bölümün tek başına ayrılabileceği anlamına gelmez. Parselin kullanım kararı, yola cephesi, ifraz şartları, yapılaşma hakkı, tarım arazilerindeki bölünme sınırları ve özel koruma hükümleri birlikte değerlendirilmelidir.
Belediyeden veya yetkili idareden alınan imar durumu, satıcının gösterdiği yere değil tapudaki parselin tamamına ilişkindir. “İleride kesin müstakil tapuya dönecek” vaadi resmî plan ve teknik koşullar görülmeden kabul edilmemelidir.
5. Kullanım veya paylaşma anlaşmasını inceleyin
Paydaşların taşınmazın belirli bölümlerini kullanmasına ilişkin yazılı anlaşma ve kroki bulunması kullanım uyuşmazlığını azaltabilir. Belgenin bütün paydaşlarca imzalanıp imzalanmadığı, sonraki maliklere etkisi ve fiilî kullanımın belgeyle uyumu incelenmelidir.
Basit kullanım anlaşması, taşınmaz mülkiyetini bölmez. Müstakil mülkiyet için taşınmazın mevzuata uygun biçimde ayrılması, resmî paylaşma işlemi ve tapu tescili gerekir.
6. Önalım hakkı ve noter bildirimlerini araştırın
Alıcı üçüncü kişiyse, diğer paydaşların önalım hakkı bakımından belirli satıştan vazgeçme beyanları ile genel feragat kayıtları incelenmelidir. Satış sonrasında noter bildiriminin usulüne uygun yapılması, üç aylık sürenin başlaması bakımından önemlidir.
Önalım riskinin bulunmadığı yönündeki sözlü açıklamaya güvenilmemeli; feragat belgesinin şekli, kapsamı ve tapu kaydı görülmelidir.
7. Finansman ve yeniden satış imkânını değerlendirin
Bankalar, yalnız taşınmaz payının teminat değerini ve satış kabiliyetini müstakil taşınmazdan daha düşük değerlendirebilir. Hukuken pay üzerinde ipotek kurulabilmesi, her bankanın bu payı kredi teminatı olarak kabul edeceği anlamına gelmez.
Kredi kullanılacaksa bankanın paylı taşınmazı teminat kabul edip etmediği satış sözleşmesinden önce öğrenilmelidir. Paydaş sayısı, kullanım biçimi, mevcut yapı ve hukuki uyuşmazlıklar taşınmazın sonradan satılmasını da güçleştirebilir.
Hisseli Tapunun Riskleri Nelerdir?
Belirli bir bölüme tek başına malik olunmaması
Paydaşın hakkı taşınmazın tamamına yayılır. Bu nedenle kendi pay oranına denk geldiği düşüncesiyle belirli alanın kapatılması veya diğer paydaşların kullanımının engellenmesi el atmanın önlenmesi ve ecrimisil taleplerine yol açabilir.
Her paydaş, diğerlerinin haklarıyla bağdaştığı ölçüde taşınmazdan yararlanabilir. Kullanım biçimi anlaşmayla, paydaş kararıyla veya uyuşmazlık hâlinde mahkemece belirlenebilir.
Yönetim kararlarında anlaşmazlık
Paylı mülkiyette her işlem için aynı çoğunluk aranmaz. Olağan yönetim işleri, önemli yönetim işleri ve olağanüstü yönetim işlemleri Türk Medeni Kanunu’nda farklı kurallara bağlanmıştır.
- Olağan yönetim işleri belirli koşullarla paydaşlardan biri tarafından yapılabilir.
- Önemli yönetim işlerinde pay ve paydaş çoğunluğu gerekebilir.
- Taşınmazın tamamı üzerinde tasarruf, kullanım amacının değiştirilmesi veya olağan kullanım ve korumayı aşan yapı işleri kural olarak oybirliği gerektirir.
Ortaklığın giderilmesi davası açılması
Kural olarak hiç kimse paylı mülkiyette süresiz kalmaya zorlanamaz. Paydaşlardan biri, anlaşmayla ortaklık sona erdirilemiyorsa ortaklığın giderilmesini isteyebilir. Taşınmaz aynen bölünebiliyorsa aynen taksim; bölünmesi mümkün değilse satış yoluyla ortaklığın giderilmesi gündeme gelir.
Ortaklığın giderilmesi davasından önce arabulucuya başvurulması dava şartıdır. Dava, satış ve ihale sürecinin ayrıntıları için ortaklığın giderilmesi davası rehberimizi inceleyebilirsiniz.
Başka paydaşın borcu nedeniyle haciz
Bir paydaşın kişisel borcu nedeniyle kural olarak borçlu olmayan diğer paydaşların payları doğrudan haczedilmez. Ancak borçlu paydaşın kendi payı haczedilebilir ve icra yoluyla satılabilir. Satış sonucunda taşınmaza hiç tanınmayan yeni bir paydaş katılabilir.
Pay üzerinde haciz bulunan alacaklı, şartları varsa paylaştırma isteme yetkisini de kullanabilir. Bu nedenle diğer paydaşın borcu, sizin payınızı doğrudan borçlu hâle getirmese de ortaklığın yapısını ve taşınmazın geleceğini etkileyebilir.
Önalım davasıyla payın el değiştirmesi
Payı dışarıdan satın alan kişi, diğer paydaşların açacağı önalım davasıyla karşılaşabilir. Dava kabul edilirse pay, mahkemece belirlenen güncel rayiç bedel ve alıcıya düşen tapu giderleri karşılığında önalım hakkını kullanan paydaş adına tescil edilir.
Satıştan önce hukuki inceleme yapılması, belirli satışa ilişkin yazılı vazgeçme beyanlarının değerlendirilmesi ve satışın noter aracılığıyla bildirilmesi riski yönetebilir; ancak kanuni şekil şartları yerine getirilmeden yalnız sözlü anlaşmaya güvenilmemelidir.
Ruhsatsız yapı ve kullanım uyuşmazlığı
Pay sahibi olmak, imar veya tarım mevzuatına aykırı yapı yapma hakkı vermez. Ruhsat şartlarının yanında diğer paydaşların mülkiyet hakları da gözetilmelidir. Paydaşlardan birinin izinsiz yaptığı yapı hakkında el atmanın önlenmesi, eski hâle getirme, yıkım veya tazminat talepleri gündeme gelebilir.
Hisseli Tapunun Avantajları Var mıdır?
Hisseli tapu her durumda sakınılması gereken veya her durumda kazançlı bir mülkiyet biçimi değildir. Uygunluğu taşınmazın niteliği, paydaşların ilişkisi, kullanım anlaşması, imar durumu ve satın alma amacı üzerinden değerlendirilmelidir.
- Müstakil taşınmaza göre daha düşük başlangıç bedeliyle taşınmaz payı edinme imkânı sağlayabilir.
- Aile üyeleri veya ortak yatırım yapan kişiler arasında mülkiyetin oranlı biçimde paylaşılmasına olanak verir.
- Paylı mülkiyette malik, kendi payını kural olarak tek başına devredebilir veya teminat gösterebilir.
- Paydaşlar anlaşabiliyorsa kullanım, giderler ve gelirler pay oranlarına uygun şekilde düzenlenebilir.
- İfraz ve resmî paylaşma şartları oluşursa ileride ayrı parseller meydana getirilebilir.
Bu avantajlar, payın belirli bir fiziksel alan sağlamadığı, önalım hakkı bulunduğu ve ortaklığın giderilmesi istenebileceği gerçeğini ortadan kaldırmaz. Hisseli taşınmaz yalnız satış fiyatı düşük olduğu için alınmamalıdır.
Hisseli Tapu ile Müstakil Tapu Karşılaştırması
| Kriter | Hisseli tapu | Müstakil tapu |
|---|---|---|
| Malik sayısı | Birden fazla malik bulunur | Taşınmazın tamamı tek malike aittir |
| Mülkiyetin kapsamı | Taşınmazın tamamı üzerinde oranlı hak | Taşınmazın tamamı üzerinde tek başına mülkiyet |
| Pay satışı | Paylı mülkiyette malik kendi payını satabilir | Malik taşınmazın tamamını veya mevzuata uygun ayrılan bölümünü satar |
| Önalım hakkı | Üçüncü kişiye pay satışında doğabilir | Paydaşlıktan doğan yasal önalım bulunmaz |
| Kullanım | Diğer paydaşların haklarıyla uyumlu olmalıdır | Malik kanuni sınırlamalar içinde tek başına karar verir |
| İnşaat ve önemli değişiklik | İşlemin niteliğine göre çoğunluk veya oybirliği gerekir | Malik imar ve ruhsat koşulları içinde tek başına başvurabilir |
| Finansman | Bankanın teminat değerlendirmesi daha sınırlı olabilir | Teminat ve satış kabiliyeti genellikle daha belirgindir |
| Ortaklığın giderilmesi | Paydaşlardan biri paylaşma veya satış isteyebilir | Ortaklık bulunmadığından bu risk yoktur |
Hisseli Tapu Müstakil Tapuya Nasıl Çevrilir?
Hisseli tapunun müstakil tapuya dönüşmesi yalnız paydaşların arazide sınır çizmesiyle gerçekleşmez. Taşınmazın hukuken bölünmeye uygun olması, gerekli teknik ve idari onayların alınması ve yeni parsellerin tapuya tescil edilmesi gerekir.
Anlaşmalı paylaşma ve ifraz
Paydaşlar anlaşırsa taşınmazın imar, kadastro ve özel mevzuat şartlarına uygun şekilde ayrılması için ifraz dosyası hazırlanabilir. Belediyenin veya yetkili idarenin onayı, kadastro kontrolü ve tapu tescili sonrasında her paydaş adına ayrı parsel kaydı oluşturulabilir.
Her taşınmaz ifraza elverişli değildir. Asgari parsel büyüklüğü, yola cephe, imar planı, tarım arazilerindeki bölünme sınırları ve yeni parsellerin değerleri işlemin yapılmasını engelleyebilir.
Bütün payların tek kişide toplanması
Paydaşlardan biri diğer bütün payları satın alır veya hukuken geçerli başka devirlerle edinirse paylı mülkiyet sona erer ve taşınmaz tek malik adına kayıtlı hâle gelir. Bu yöntem parseli fiziksel olarak bölmez; malik sayısını teke indirir.
Mahkeme yoluyla aynen taksim
Anlaşma sağlanamazsa ortaklığın giderilmesi davasında aynen taksim talep edilebilir. Mahkeme taşınmazın yüzölçümü, imar ve tarım mevzuatı, pay oranları ve değer kaybı ihtimalini inceler. Aynen bölünme mümkün değilse satış yoluyla ortaklığın giderilmesine karar verilebilir.
Fiilî taksim müstakil tapu oluşturur mu?
Hayır. Paydaşların yıllardır farklı alanları kullanması, taşınmazı tel örgüyle ayırması veya aralarında kroki hazırlaması tapu sicilindeki paylı mülkiyeti kendiliğinden sona erdirmez.
Fiilî taksim kullanım, ecrimisil ve önalım uyuşmazlıklarında somut olayın değerlendirilmesini etkileyebilir. Ancak bağımsız mülkiyet için resmî paylaşma ve tescil işlemleri tamamlanmalıdır.
Hisseler nasıl birleştirilir?
Aynı taşınmazdaki birden fazla payın aynı kişi tarafından satın alınmasıyla o kişinin pay oranı büyür. Bütün payların tek kişide toplanması hâlinde paydaşlık sona erer. Farklı parsellerin tek parsel hâline getirilmesi ise hisse birleştirme değil, teknik ve idari şartlara tabi ayrı bir tevhit işlemidir.
Hisseli tapu müteahhide verilebilir mi?
Bir paydaş yalnız kendi payı üzerinde işlem yapabilir; ancak taşınmazın tamamı üzerinde inşaat yapılması, arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi kurulması ve tapu paylarının projeye göre devredilmesi kural olarak bütün paydaşların katılımını gerektirir.
Paydaşlardan biri sözleşmeye katılmazsa müteahhit taşınmazın tamamında onun hakkını etkileyen inşaata başlayamaz. Hisseli veya miras kalan arsanın projeye verilmesindeki ayrıntılar için tapu ve ortaklık sorunlarının çözümü başlıklı içeriğimizi inceleyebilirsiniz.
Hisseli tapu alımı, satışı ve ortaklık uyuşmazlıkları için hukuki destek
Güncel tapu kayıtları, pay oranları, kullanım anlaşmaları, haciz ve şerhler, önalım süreleri ile ortaklığın giderilmesi seçenekleri birlikte incelenerek işlem veya dava süreci planlanabilir.
Hisseli Tapu Almadan Önce Kontrol Listesi
- Güncel tapu kaydı ve bütün takyidatları temin edin.
- Mülkiyetin paylı mı, elbirliği şeklinde mi olduğunu belirleyin.
- Satıcının pay oranını ve tasarruf yetkisini kontrol edin.
- Size gösterilen alanın bağımsız tapusu bulunup bulunmadığını doğrulayın.
- Paydaşların sayısını, iletişim durumunu ve mevcut kullanım biçimini araştırın.
- Yazılı kullanım veya paylaşma anlaşması varsa bütün imzaları inceleyin.
- İmar durumu, ifraz imkânı, yola cephe ve tarımsal bölünme sınırlarını kontrol edin.
- Taşınmaz veya pay hakkında devam eden dava ve icra işlemlerini araştırın.
- Önalım hakkından feragat veya belirli satıştan vazgeçme belgelerinin şeklini inceleyin.
- Satış bedelini ve ödeme yöntemini gerçek duruma uygun biçimde belgelendirin.
- Kredi kullanılacaksa bankanın payı teminat kabul edip etmediğini önceden öğrenin.
- Müstakil tapuya dönüşüm vaadini belediye ve kadastro koşullarıyla doğrulayın.
- İnşaat veya müteahhitle sözleşme planlanıyorsa diğer paydaşların katılımını belirleyin.
- Satış sonrası noter bildirimi ve hak düşürücü süreleri takip edin.
Hukuki Dayanaklar
- 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m.688–703 ve m.732–734.
- 7571 sayılı Kanun m.35–37: önalım süresi, rayiç bedel ve geçiş hükümleri.
- 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m.18/B.
- 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun görev, kesin yetki ve dava konusunun devrine ilişkin hükümleri.
- 3194 sayılı İmar Kanunu’nun ifraz, tevhit ve tescile ilişkin hükümleri.
- 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu’nun tarım arazilerinin bölünmesine ilişkin hükümleri.
- e-Devlet Tapu Bilgileri Sorgulama hizmeti.
- Türkiye Adalet Akademisi Dergisinin 29 Nisan 2026 tarihli önalım değişikliği incelemesi.
Bu içerik genel hukuki bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Hisseli taşınmazdaki haklar ve riskler; güncel tapu kaydı, mülkiyet türü, pay oranları, satış tarihi, noter bildirimleri, kullanım biçimi, imar durumu ve işlem tarihinde yürürlükte bulunan mevzuat incelenerek belirlenmelidir.